คอลัมน์: เป็นเรื่องเป็นราว: โรงเรียนแบบประชาธิปไตย อิสระในการเรียนรู้

ข่าวบันเทิง หนังสือพิมพ์ไทยโพสต์ -- จันทร์ที่ 14 สิงหาคม 2560 00:00:12 น.
จิตติมา กุลประเสริฐรัตน์
(g.jittima02@gmail.com)

โรงเรียนแบบประชาธิปไตยจากการบรรยายของคุณอัฟชาลอม โคมิสซาร์ (Avshalom Komissar) ผู้อำนวยการโรงเรียนประ ชาธิปไตยแห่งฮาเดรา ประเทศอิสราเอล ในงานรวมพลังเพื่อสร้างความเปลี่ยนแปลงในการสร้าง Active Citizen จัดโดยนานมีบุ๊คส์ เมื่อเร็วๆ นี้ โดยร่วมกันไขการศึกษาแบบประชาธิปไตยที่เปิดโอกาสให้เด็กเลือกที่จะเรียนรู้ตามความสนใจของตน เป็นโรงเรียนที่มีเสรีภาพในการเลือกสิ่งที่จะทำ สิ่งที่ต้องการจะเป็น และวิชาที่ต้องการจะเรียน เป็นการเรียนรู้ตามความสนใจเพื่อช่วยให้นักเรียนเข้าใจตัวเองและรู้จักที่จะตั้งเป้าหมายในชีวิต เป็นโรงเรียนเสรีที่ส่งเสริมเสรีภาพและเป็นการส่งเสริมให้ก้าวตามความสนใจของตนเอง ส่งเสริมเสรีภาพให้เด็กเป็นในสิ่งที่อยากจะเป็น โดยหลักการที่ว่า "ในโรงเรียนของเรา พวกเราไม่ได้เตรียมพร้อมสำหรับชีวิต ในโรงเรียนของพวกเรา พวกเราใช้ชีวิต"

ในโรงเรียนประชาธิปไตยสอนอะไรบ้าง คำตอบคือ สอนสมรรถนะหลักทั้งแปด ได้แก่ ความสงสัยใคร่รู้ มีความสามารถในการตั้งคำถามและสำรวจว่าโลกใบนี้ดำเนินไปอย่างไร มีความคิดสร้างสรรค์ในการนำความคิดใหม่ๆ ไปใช้ได้จริง มีความสามารถในการวิเคราะห์ข้อมูล ถกเถียงและตัดสินใจได้อย่างมีเหตุผล มีความสามารถในการสื่อสารทางความคิดและอารมณ์อย่างชัดเจน มีความสามารถในการร่วมมือทำงานกับผู้อื่นอย่างสร้างสรรค์ มีความเห็นอกเห็นใจผู้อื่น มีความสงบของจิตใจและมีความเป็นพลเมืองที่ดี เพราะโรงเรียนแบบประชาธิปไตยมีความเชื่อว่า โรงเรียนแบบประชาธิปไตยจะช่วยพัฒนา Grit หรือความอุตสาหะและความกระตือรือร้นต่อเป้าหมายระยะยาว ซึ่งจากงานวิจัยพบว่า Grit สามารถพยากรณ์ถึงความสำเร็จในชีวิตได้มากกว่าค่า I.Q คะแนน GPA สถานะทางสังคม การเงิน และอื่นๆ

โรงเรียนแบบประชาธิปไตยก่อให้เกิดความสุขในวัยเยาว์โดยการส่งเสริม Growth Mindset ให้เด็กได้รู้จักตนเองทั้งจุดอ่อนและจุดแข็ง ให้เด็กได้รู้วิธีในการค้นพบเป้าหมายที่แท้จริงของตน เพื่อที่จะได้รู้ว่า ถ้ามีความตั้งใจจริงก็จะไขว่คว้าสิ่งใดที่ต้องการได้สำเร็จ การเรียนรู้แบบประชาธิปไตยเป็นการเรียนรู้การเติบโตจากภายใน เป็นการสอนที่เน้นการให้คำปรึกษารายบุคคลโดยใช้สายสัมพันธ์ที่ดี เต็มไปด้วยความห่วงใยในการฝึก และแนะนำเชิงการศึกษาเพื่อส่งเสริมพลังและความมั่นใจในการค้นพบและหล่อหลอมตัวตนเพื่อให้ไปสู่เป้าหมายในการค้นพบตัวตน อันนำไปสู่ความสำเร็จที่สมบูรณ์

โรงเรียนนี้ปกครองโดยชุมชนที่ปกครองตนเอง มีระบบรัฐสภา ฝ่ายปกครองและฝ่ายตุลาการเหมือนระบอบประชาธิปไตยทั่วๆ ไป ทั้งชุมชนและนักเรียนมีสิทธิออกเสียงผ่านรัฐสภา มีฝ่ายปกครองดูแลระบบการปกครองและฝ่ายตุลาการทำการตัดสินหากมีมติที่นำเสนอหรือข้อขัดแย้งที่อาจเกิดขึ้นในชุมชนนี้ คำถามก็คือ ในระบบการศึกษาที่ต้องมีใบประกาศนียบัตร หรือใบรับรองคุณวุฒิที่วัดกันด้วย GPA ของบ้านเรา จะจัดระบบการศึกษาเพื่อตอบสนองความต้องการของเด็กเป็นรายบุคคลได้อย่างไร ครูจะต้องมีจิตวิทยาและทักษะในการให้คำปรึกษาและค้นหาศักยภาพของเด็ก ตลอดจนจัดแผนการเรียนเป็นรายบุคคลได้อย่างไร และจะใช้อะไรเป็นตัวชี้วัด Grit ของเด็กแต่ละคน โรงเรียนแบบประชาธิปไตยคงเป็นโรงเรียนในฝันของพ่อแม่และเด็กจำนวนมาก แต่ถ้าจะเริ่มกันอย่างจริงจังปัญหาเรื่องบุคลากรคงเป็นปัญหาใหญ่ รองลงมาจากปัญหาระบบการบริหารการจัดการและรูปแบบการเรียนการสอน เพราะเด็กไทยยังขาดวินัยเชิงบวก และความรับผิดชอบที่มาจากการปลูกฝังเลี้ยงดูอย่างถูกวิธี ในขณะเดียวกันในสังคมก็มีการแข่งขันสูง การจัดการเรียนแบบโรงเรียนประชาธิปไตยอาจเหมาะกับเด็กหรือครอบครัวที่ทำโฮมสกูลในปัจจุบันมากกว่า เพราะในประเทศอิสราเอลเองก็เริ่มจากการรวมตัวของผู้ปกครองในชุมชน และอาศัยเวลาหลายปีกว่าจะพิสูจน์ให้เห็นเป็นรูปธรรมดังกล่าว.

ADVERTISEMENT
ข่าวที่เกี่ยวข้อง