คอลัมน์แก้ผ้าลุงแซม: ฤดูทอร์นาโด

ข่าวบันเทิง 9 มิถุนายน พ.ศ. 2562 —หนังสือพิมพ์แนวหน้า

โดย...เจริญขวัญ แพรกทอง บลาฮาสสกี้

ย้อนหลังไปหลายปีก่อน มีภาพยนตร์เรื่องหนึ่งเรื่อง "ทวิสเตอร์" ซึ่งเป็นเรื่องพายุทอร์นาโดผู้เขียนชมใน โรงหนังที่เมืองไทยยังคิดว่าพายุอะไรช่างน่ากลัวแท้หอบบ้าน หอบรถยนต์ หอบวัว ปลิวคว้างหมุนกลางอากาศตอนนั้นคิดว่า เป็นเรื่องไกลตัวเหลือเกินใครจะนึกว่าอนาคตจะต้องย้ายมาอยู่ในพื้นที่อันเป็น ทางผ่านของพายุทอร์นาโดอย่างรัฐอินเดียนา เช่นนี้

หลายคนอาจจะสงสัยว่าพายุทอร์นาโดแตกต่างจากพายุแบบอื่นอย่างไร ทอร์นาโดหรือบ้านเราเรียกว่า พายุงวงช้าง เป็นพายุที่เกิดจากการหมุน ของอากาศเป็นรูปทรงกรวยเหมือนงวงช้าง ส่วนปลายโคนชี้ลงพื้นดิน อำนาจการทำลายล้างสูงไม่ต่างจากระเบิดโดยความเร็วลมอาจถึง 500 กม./ชม. ประเทศ อื่นไม่ค่อยเจอพายุชนิดนี้ ยกเว้นอเมริกาและบางพื้นที่ของญี่ปุ่นที่เกิดขึ้นทุกปีแบบไม่อาจหลีกเลี่ยงได้ นอกจากรับมือสถานการณ์แต่ละปีทอร์นาโดเกิดขึ้นจากลมร้อนและลมเย็นมาปะทะและก่อให้เกิดลมหมุน เนื่องจากสภาพภูมิประเทศที่สามารถก่อให้เกิดลมร้อนและไอเย็นปะทะกันมักเป็นบริเวณที่ราบกว้างใหญ่ ในอเมริกาจึงมักเกิดขึ้นในโซนมิดเวสต์ซึ่ง เป็นที่ราบขนาดใหญ่กินอาณาเขตหลายรัฐ ทอร์นาโดแบ่งออกเป็นหลายระดับตาม กำลังทำลายและความเร็วลมโดย F0 เป็นทอร์นาโดที่อ่อนกำลังสุด และ F5 เป็นทอร์นาโดที่กำลังแรงสุด

สำหรับคนที่อาศัยในโซนมิดเวสต์จะค่อนข้างรู้จักการเตรียมตัวรับมือเพื่อผ่อนหนักเป็นเบา ซึ่งแม้จะเตรียมพร้อมอย่างไรก็ไม่อาจต้านทานอำนาจธรรมชาติได้ ทอร์นาโดเกิดขึ้นทุกปี หนักที่สุดเห็นจะ เป็นปี ค.ศ. 1925 เกิดพายุทอร์นาโด พร้อมกัน 9 ลูก เป็น F2 จำนวน 2 ลูก, F3 จำนวน 4 ลูก, F4 จำนวน 2 ลูก และ F5 จำนวน 1 ลูก เคลื่อนตัวถล่ม รัฐมิสซูรี, อิลลินอยส์, อินเดียนา, เคนทักกี, เทนเนสซี, แอละแบมา และรัฐแคนซัส มีผู้เสียชีวิตไปกว่า 747 ศพ ซึ่งในจำนวนนั้น เฉพาะพายุ F5 เพียงลูกเดียวนั้น คร่าชีวิต ผู้คนไป 695 ศพ เลยทีเดียว อาทิตย์ที่ผ่านมา ทอร์นาโดถล่มหลายรัฐโซนมิดเวสต์ถี่ยิบ อย่างวันที่ 24 พฤษภาคม รัฐมิสซูรีเจอทอร์นาโดขนาด F3 ความเร็วลมสูงสุด ราว 257 กิโลเมตรต่อชั่วโมง พัดพาเศษซาก ปรักหักพังขึ้นสู่ท้องฟ้าสูงนับ 13,000 ฟุต กวาดเมืองเจฟเฟอร์สัน ซิตี้ และเมือง โกลเด้น ซิตี้ จนราบเป็นหน้ากลอง บ้านเรือน ตึกอาคารพังพินาศยับเยินเหมือนระเบิดลง มีผู้เสียชีวิตอย่างน้อย 3 ศพ บาดเจ็บ กว่า 20 คน องค์การบริหารมหาสมุทรและชั้นบรรยากาศแห่งชาติสหรัฐฯ หรือ NOAA คาดการณ์ว่า รัฐอินเดียน่าจะเจอทอร์นาโด 14 ลูก รัฐโคโลราโด 11 ลูก และรัฐโอไฮโอ 9 ลูก ก่อนหน้านี้ รัฐไอโอวาเจอทอร์นาโด 6 ลูก รัฐเนบราสกา 5 ลูก รัฐอิลลินอยส์ 4 ลูก รัฐมินนิโซตา 3 ลูก และรัฐไอดาโฮ1 ลูกแต่การเผชิญทอร์นาโดอย่างน้อย 50 ลูก ไม่ใช่เรื่องใหม่จากข้อมูลของสำนักงานพยากรณ์ อากาศฯ ระบุว่ามีเหตุการณ์ทำนองนี้อย่างน้อย 63 ครั้ง ในประวัติศาสตร์

และเคยมีเหตุการณ์ที่เผชิญชุดทอร์นาโดมากกว่า 100 ลูก ในช่วงเวลาไล่เลี่ยกันมาแล้วถึง 3 ครั้ง ในประวัติศาสตร์ของ ประเทศผู้เขียนย้ายมาอยู่อเมริกาเกือบยี่สิบปี แล้วนานจนรู้ว่าเมื่อย่างเข้าสู่หน้าร้อน จะต้อง รับมือกับพายุทอร์นาโดเพราะอาศัยในเขตที่เรียกว่า "มิดเวสต์" ซึ่งเป็นเขตเพาะปลูก เนื่องจากพื้นที่เป็นที่ราบกว้างใหญ่แต่ละปีเมื่อเกิดทอร์นาโดก็จะเตรียมการไว้บ้างตามประกาศเตือนของทางการแต่ไม่มีหนไหน ที่หนักเท่าเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นอาทิตย์ก่อน

ล่าสุดเมื่อวันจันทร์ที่ผ่านมา ขณะกำลังทำงานตามปกติ ทีวีที่เปิดทิ้งไว้ก็เปลี่ยนเป็นสัญญาณเตือนภัยพิบัติซึ่งเป็นเสียงประกาศมาตรฐานทั่วอเมริกา ทุกครั้ง ที่เกิดภัยโดยตัดเข้าสู่การเตือนภัยทันทีทุก ช่องทางการสื่อสารยังไม่ทันสิ้นเสียงประกาศเตือนภัยพิบัติแห่งชาติ ซึ่งน่ากลัวพอแรงอยู่แล้วทางการเมืองที่อาศัยอยู่ก็เปิดไซเรนเสียงโหยหวน เป็นสัญญาณว่าพายุทอร์นาโดกำลังมุ่งหน้าพุ่งเข้าสู่เมืองที่ผู้เขียนอาศัยอยู่ถึงจะชินกับการเกิดทอร์นาโดช่วงหน้าร้อนก็ตาม แต่ทอร์นาโดหนนี้แตกต่างไปจากหนที่ผ่านมา คือพายุเริ่มตั้งเค้าใกล้เมืองที่อาศัยอยู่อย่างปุบปับใกล้แบบหายใจรดต้นคอประมาณนั้นทีเดียวทางการจึงขึ้นประกาศให้จับตา ผ่านไปได้สักครู่กำแพงทะมึนสีเทาทึบก็เริ่มเคลื่อนตัวเข้ามาทางเมืองนี้และเริ่มก่อตัวเป็นงวง สัญญาณเตือนภัยเปลี่ยนทันที จากการ เฝ้าระวังเป็นการเตือนที่เรียกว่า "ทอร์นาโดวอร์นนิ่ง"

สิ่งที่ต้องทำเมื่อทอร์นาโดกำลัง พุ่งถล่มคือ การตั้งรับอย่างมีสติในประกาศ เตือนภัยพิบัติแห่งชาติ จะให้ข้อมูลละเอียดว่า ต้องตั้งรับอย่างไรหากอยู่ในบ้านต้องหา ที่กำบัง อย่าอยู่บนชั้นบน ให้ลงมาอยู่ข้างล่างและห่างจากหน้าต่างบานกระจกใหญ่ๆ บ้านฝรั่งจะมีชั้นใต้ดินให้ลงชั้นใต้ดิน พร้อมเตรียมถุงยังชีพสำหรับตัวเองและคนในครอบครัวรวมถึงหมาแมวในบ้านสิ่งที่ต้องเตรียมคือ อาหารแห้งๆ ของคนอย่างแครกเกอร์ อาหารหมาน้ำดื่มสะอาดปริมาณ 4 ลิตรต่อคน

ไฟฉาย ถ่านไฟฉาย วิทยุแบบใช้ถ่านเพราะไฟฟ้าอาจดับ อุปกรณ์สื่อสารและสายชาร์จ กรรไกร ปากกา มีดพกผ้าห่ม เทียนไข ไฟแช็ก กระดาษเปียกทำความสะอาด ถุงพลาสติกเข็มและด้าย หากบ้านไม่มีชั้นใต้ดิน ให้อยู่ชั้นล่าง หมอบ คว่ำหน้ากับพื้นหาที่นอน ผ้านวม หรือเบาะมารองจากนั้นก็ลากโต๊ะมาคร่อมหรือให้ไปหลบในอ่างอาบน้ำแห้งสนิท นำเบาะ ผ้านวม หรือที่นอนคลุมทับแล้วหาโต๊ะหนักๆ คร่อมอีกทีหากว่าบ้านเป็น ลักษณะที่เรียกว่า เทรลเลอร์ ให้สละบ้าน ทันทีและมาอยู่ที่หลบภัยของทางการ เพราะบ้านแบบนี้จะปลิวก่อนบ้านประเภทอื่น หากอยู่ที่ทำงานให้นั่งใต้โต๊ะ ประสานมือคร่อมหัวไว้ หากหาเบาะนุ่มๆ หนาๆ ได้ให้เอามาคลุมตัวหากขับรถอยู่ให้ขับหาบ้านหรืออาคารที่ใกล้ที่สุดเพื่อหลบภัยหากไม่ทัน ให้หมอบต่ำกับพวงมาลัยชักเสื้อขึ้นคลุมหัวโดยประสานคือปกป้องหัวเอาไว้ วกกลับมาที่การหลบในบ้าน ผู้เขียนเตรียมข้าวของจำเป็นใส่เป้หลังนอกจากนี้ยังเอา เอกสารสำคัญของเมืองไทยและเครื่องประดับใส่ลงไปด้วย

เพราะเวลาทอร์นาโดมานี่คือ หมดตัวจริงๆ อย่างน้อยมีเครื่องประดับ ติดมายังพอเปลี่ยนเป็นเงินได้บ้างทางการจะประกาศเตือนทุกช่องทางการสื่อสาร ง่ายสุดคือเปิดทีวีตอนนั้นลุ้นระทึกมากเพราะด่านแรกที่พายุเข้าคือทางทิศใต้ ของเมืองซึ่งเป็นทิศที่บ้านผู้เขียนตั้งอยู่ เตรียมข้าวของและเอกสารใส่เป้หลังเสร็จก็ผูกสายจูงให้หมา คว้ารองเท้าเตรียม ลงชั้นใต้ดินเพราะจะมีการประกาศว่า ชาวเมืองนี้ชาวเมืองนั้นเหลือเวลาอีกกี่นาทีในการหลบภัยระหว่างที่นั่งรอแบบใจไม่อยู่ กับเนื้อกับตัว เพราะทอร์นาโดมาติดกันสองลูก อยู่ๆ พายุที่ฟอร์มตัวก็หักไปทางตะวันออก เหทิศทางไปสู่รัฐโอไฮโอแทนทอร์นาโดฟอร์มตัวชัดเจนเต็มรูปแบบก่อนถล่มบ้านเรือนในอินเดียน่าและไปจัดหนักในเมืองเดย์ตัน รัฐโอไฮโอ

ซึ่งเป็นเวลาช่วงดึกที่หลายคนพักผ่อนกันความตายจึงมาเยือนอย่างไม่ทันตั้งตัวความรุนแรงของทอร์นาโด ลูกนี้ทำให้คุณตาเมลวิน เดล ฮันนาห์ ชายชราวัย 81 ปี เสียชีวิตหลังจากลมพายุพัดรถยนต์ปลิวมากระแทกใส่บ้านซึ่งเจ้าของบ้านกำลังนอนหลับ ทำบ้านถล่มลงมาทับชายชราเสียชีวิตรัฐอินเดียนาและโอไฮโอได้รับความเสียหายอย่างหนัก ประชาชน 64,000 คน ไม่มีกระแสไฟฟ้าใช้ในรัฐโอไฮโอ และบ้านเรือน 75 หลัง ในรัฐอินเดียนาถูกทอร์นาโดถล่มยับเยิน แต่ท่ามกลางซากปรักหักพัง ยังมีรอยยิ้ม เด็กหญิงวัย 7 ขวบ คนหนึ่งในเมือง เวสต์มิลตัน

รัฐโอไฮโออาสาซักเสื้อผ้าให้ ผู้ประสบภัยทอร์นาโดในเมืองใกล้เคียงฟรี เพราะเห็นอกเห็นใจผู้คนเหล่านั้นการกระทำ ของแม่หนูน้อยเหมือนหยาดน้ำเล็กๆ ทำให้ทุกคนชื่นใจและกลายเป็นหัวข้อข่าวแทบจะทุกสื่อในตอนนี้


เราใช้ cookies เพื่อบริการที่ดีขึ้นสำหรับคุณ อ่านข้อตกลงการใช้บริการ