คอลัมน์เวทีสาธารณะ: กลุ่มรักษ์น้ำอูน ผู้หญิงนักปกป้องสิทธิมนุษยชน

ข่าวทั่วไป 10 มีนาคม พ.ศ. 2562 —หนังสือพิมพ์ไทยโพสต์

กลุ่มรักษ์น้ำอูน จ.สกลนคร

เมื่อวันที่ 7 มีนาคม ที่หอศิลปวัฒนธรรมกรุงเทพมหานคร สำนักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ จัดงานวันสตรีสากล 8 มีนาคม ประจำปี 2562 พร้อมประกาศเกียรติยศผู้หญิงนักปกป้องสิทธิมนุษยชน จำนวน 6 รางวัล ประกอบด้วย เครือข่ายผู้หญิงรักษ์น้ำอูน เครือข่ายสตรีม้งในประเทศไทย เครือข่ายปกป้องสิทธิผู้หญิงมุสลิมในจังหวัดชายแดนภาคใต้ มูลนิธิผู้หญิง นางสาวสุธาสินี แก้วเหล็กไหล ผู้ประสานงานเครือข่ายเพื่อสิทธิแรงงานข้ามชาติ และนางพะเยาว์ อัคฮาด มารดาของ น.ส.กมนเกด อัคฮาด พยาบาลอาสาที่เสียชีวิตในเหตุการณ์สลายการชุมนุมในปี 2553

โดยมี Ms.Katia Chirizzi รองผู้แทนสำนักงานข้าหลวงใหญ่เพื่อสิทธิมนุษยชนแห่งสหประชาชาติประจำภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ร่วมกล่าวแสดงความยินดี เพื่อเชิดชูเกียรติ สร้างขวัญและกำลังใจในการขับเคลื่อนสังคมไทย

นางอังคณา นีละไพจิตร กรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ ระบุว่า วันที่ 8 มีนาคมนี้ เป็นวันสตรีสากล ซึ่งตนเองในฐานะที่รับผิดชอบงานด้านสิทธิพลเมือง สิทธิการเมือง สิทธิสตรีและความเสมอภาคทางเพศสภาพ เห็นว่าสมควรที่จะมีการยกย่อง หรือให้เกียรติผู้หญิงที่ทำงานปกป้องสิทธิมนุษยชนในประเทศไทย ที่ผ่านมานักปกป้องสิทธิมนุษยชนต้องเผชิญกับการคุกคามในรูปแบบต่างๆ ทั้งการทำร้าย การฆ่า หรือการบังคับสูญหาย แต่ปัจจุบันนักปกป้องสิทธิมนุษยชนต้องเผชิญกับการคุกคามในรูปแบบใหม่ เช่น การคุกคามทางกระบวนการยุติธรรม (Judicial Harassment) การฟ้องร้องดำเนินคดีเพื่อกลั่นแกล้งให้นักปกป้องสิทธิมนุษยชนยุติการแสดงความคิดเห็นเพื่อปกป้องประโยชน์สาธารณะ

นอกจากนี้ผู้หญิงนักปกป้องสิทธิมนุษยชนยังต้องเผชิญกับการถูกคุกคามทางเพศ การคุกคามด้วยวาจา เพื่อให้หวาดกลัว โดยในรอบปีที่ผ่านมาคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติได้รับเรื่องร้องเรียนกรณีดังกล่าวประมาณ 15 กรณี ซึ่งในจำนวนนี้เป็นเรื่องร้องเรียนของผู้หญิงนักปกป้องสิทธิด้านสิทธิชุมชนในภาคตะวันออกเฉียงเหนือมากที่สุด

นางอังคณากล่าวเพิ่มเติมว่า ที่ผ่านมากรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติได้มีข้อเสนอแนะต่อหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เช่น กระทรวงยุติธรรม เพื่อให้มีการปรับปรุงระเบียบกองทุนยุติธรรมให้นักปกป้องสิทธิมนุษยชนทุกคนสามารถเข้าถึงกองทุนยุติธรรม รวมถึงการคุ้มครองพยาน การให้มีกฎหมาย หรือให้ศาลมีอำนาจที่จะยุติการฟ้องร้องเพื่อกลั่นแกล้ง หรือเพื่อปิดปาก หรือฟ้องเพื่อไม่ให้ประชาชนมีส่วนร่วมในการปกป้องประโยชน์สาธารณะ รวมถึงอยากให้รัฐบาลให้ความสำคัญและมีมาตรการในการคุ้มครองผู้หญิงที่ทำงานด้านปกป้องสิทธิมนุษยชนให้มากขึ้น การคุกคามทางเพศเป็นการคุกคามอีกรูปแบบหนึ่งที่ผู้หญิงนักปกป้องสิทธิมนุษยชนต้องเผชิญ รัฐจึงควรให้ความสำคัญ และป้องกันไม่ให้มีการคุกคามในลักษณะเช่นนี้เกิดขึ้น

ขณะที่ นางสมัย มังทะ เครือข่ายผู้หญิงกลุ่มรักษ์น้ำอูน กล่าวว่า รางวัลที่ได้ทำให้รู้สึกภาคภูมิใจ รางวัลนี้เป็นกำลังใจในการต่อสู้ของกลุ่ม เหมือนกลุ่มไม่เดียวดาย เพราะมีคนให้กำลังใจเราอยู่ เป็นแรงผลักดันให้เราสู้ต่อไป ทั้งนี้ ในการต่อสู้ที่ผ่านมา สิ่งที่ยากลำบากที่สุดคือ ความกดดันด้านจิตใจ เพราะคนในพื้นที่มีความเห็นที่แตกต่างกัน ระหว่างฝ่ายที่สนับสนุนชาวบ้าน กับผู้นำชุมชนที่สนับสนุนการตั้งโรงงาน ซึ่งประกาศว่ากลุ่มเราเป็นตัวถ่วงความเจริญ แต่เรายืนยันแม้จะคิดต่าง แต่ก็เป็นพี่น้อง เป็นญาติกัน ตอนตายเราก็ต้องเผาผีอยู่ดี พอโรงงานได้ตั้ง เขาบอกว่าเราแพ้ แต่เราคิดว่าการต่อสู้อีกยาวไกล ไม่มีทางที่เราจะแพ้

ทั้งนี้ ผู้หญิงกลุ่มรักษ์น้ำอูนได้รับการยกย่องเชิดชูเกียรติเป็นผู้หญิงนักปกป้องสิทธิมนุษยชน เนื่องในวันสตรีสากลประจำปี พ.ศ.2562 จากการที่ยืนหยัดต่อสู้คัดค้านโรงงานน้ำตาลและโรงไฟฟ้าชีวมวลสกลนคร ตลอดเวลากว่า 7 ปีที่ผ่านมา กลุ่มรักษ์น้ำอูน ตำบลอุ่มจาน อำเภอกุสุมาลย์ จังหวัดสกลนคร ซึ่งยืนหยัดต่อสู้คัดค้านโครงการโรงงานน้ำตาลขนาด 25,000 ตันอ้อยต่อวัน ต้องการพื้นที่ปลูกอ้อยกว่า 150,000 ไร่ ซึ่งจะก่อให้เกิดการทำลายป่าเพื่อปลูกอ้อยพืชเชิงเดี่ยวที่จะทำให้สูญเสียความหลากหลายทางชีวภาพ แหล่งอาหาร แหล่งปลูกพืชสมุนไพรของจังหวัดสกลนคร การปลูกอ้อยยังจะทำให้เกิดการใช้สารเคมีการเกษตรที่เป็นอันตรายต่อสุขภาพ นอกจากนี้ประชาชนในพื้นที่ยังมีความเสี่ยงต่ออุบัติเหตุจากการจราจรที่คับคั่งขึ้น ผลกระทบจากฝุ่นควันและการเผาอ้อย เกิดการแย่งชิงน้ำจากลำน้ำอูน

นอกจากนี้โครงการดังกล่าวและโรงไฟฟ้าชีวมวลขนาด 48 MW ยังอาจจะก่อให้เกิดมลพิษทางอากาศ เช่น PM 2.5 หรือฝุ่นอื่นๆ เพิ่มมากขึ้น กลุ่มรักษ์น้ำอูนเป็นกลุ่มประชาชนในพื้นที่ตั้งโครงการ โดยเฉพาะกลุ่มผู้หญิงนั้นได้ยืนหยัดต่อสู้ จนเป็นเหตุให้บริษัท ไทยรุ่งเรืองอุตสาหกรรม จำกัด เคยได้ยื่นฟ้องร้องดำเนินคดีสมาชิกกลุ่มจำนวน 21 คน ซึ่งทั้งกลุ่มยืนยันพร้อมต่อสู้ในชั้นศาล ไม่ยอมไกล่เกลี่ย แต่ที่สุดบริษัทผู้ฟ้องคดีได้ยื่นขอถอนฟ้อง นอกจากนี้สมาชิกกลุ่มยังได้พยายามเข้าร่วมแสดงความคิดเห็นต่อกระบวนการพิจารณารายงานผลกระทบสิ่งแวดล้อม และกระบวนการอนุมัติใบอนุญาตโรงงานดังกล่าวทุกวิถีทาง แม้ขณะนี้โรงงานกำลังดำเนินการก่อสร้าง

แต่กลุ่มรักษ์น้ำอูนก็ยังยืนยันการใช้สิทธิ์ปกป้องบ้านเกิดเมืองนอน โดยได้ยื่นฟ้องร้องต่อศาลปกครองเพื่อขอเพิกถอนรายงานวิเคราะห์ผลกระทบสิ่งแวดล้อม และใบอนุญาตประกอบกิจการโรงงานน้ำตาลของบริษัทดังกล่าว ปัจจุบันอยู่ระหว่างการพิจารณาของศาลปกครองจังหวัดอุดรานี

การยืนยันการใช้สิทธิ์ปกป้องแผ่นดินเกิดอย่างกล้าหาญตลอดเวลา 7 ปีที่ผ่านมา เป็นผลทำให้ในปี 2562 นี้ กลุ่มผู้หญิงในนาม "เครือข่ายผู้หญิงกลุ่มรักษ์น้ำอูน" ได้รับหนังสือแจ้งว่ากลุ่มเครือข่ายได้รับการยกย่องเชิดชูเกียรติเป็นผู้หญิงนักปกป้องสิทธิมนุษยชน เนื่องในวันสตรีสากลประจำปี พ.ศ.2562 ซึ่งจะได้มีพิธีมอบเกียรติบัตรยกย่องเชิดชูเกียรติผู้หญิงนักปกป้องสิทธิมนุษยชน เพื่อสร้างขวัญและกำลังใจในการขับเคลื่อนเพื่อความยุติธรรมในสังคมไทย.


เราใช้ cookies เพื่อบริการที่ดีขึ้นสำหรับคุณ อ่านข้อตกลงการใช้บริการ