คอลัมน์โลกใบใหม่: ผังเมือง : เรื่องของบ้านเมือง เศรษฐกิจ และความก้าวหน้าโดยรวมของสังคม ไม่ใช่ผลประโยชน์ใคร-กลุ่มใดเท่านั้น!

ข่าวทั่วไป 24 สิงหาคม พ.ศ. 2562 —หนังสือพิมพ์ไทยโพสต์

อภิชาต ทองอยู่

tapichart@hotmail.com

เมื่อพูดถึงผังเมืองโดยเนื้อแท้นั้นไม่ได้เป็นแค่เรื่องที่ดิน การใช้ที่ดิน ผลประโยชน์กลุ่มผู้ค้าที่ดินและอสังหาริมทรัพย์เท่านั้น และไม่ใช่เรื่องแค่การออกแบบกำหนดการใช้พื้นที่เพื่อประโยชน์ของคนกลุ่มใดกลุ่มหนึ่งโดยเฉพาะ! แต่การจัดทำผังเมืองมีนัยต่อภูมิเศรษฐกิจ ภูมิรัฐศาสตร์ การจัดการทิศทางการเติบโตขยายตัวของเมืองและเศรษฐกิจ การดูแลทรัพยากรธรรมชาติ และการเข้าสู่ความเปลี่ยนแปลงของท้องถิ่นที่สัมพันธ์กับการพัฒนาประเทศโดยรวม ที่จะมีผลต่อการจัดการชีวิตในยุคใหม่ที่สอดคล้องกับเทคโนโลยีในตัวด้วย!

โดยนัยนี้..ผังเมืองจึงไม่ได้ทำขึ้นเพื่อตอบสนองผลประโยชน์กลุ่ม ผลประโยชน์บุคคล ฯลฯ หมุดหมายของผังเมืองคือ การสร้างทิศทางการพัฒนาที่สอดคล้องกับสภาพที่เปลี่ยนไปของโลกแวดล้อมและยุคสมัย ซึ่งแน่นอนว่าจะเกิดผลต่อการเติบโตความก้าวหน้า ที่มีโอกาสกระทบกับผลประโยชน์ของคนหลากหลายกลุ่มที่เป็นประชากรของเมืองนั้นๆ โดยปริยาย!

หากพิจารณาการจัดทำผังเมืองล่าสุด ตามแนวทางการพัฒนาเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออกใน 3 จังหวัด ระยอง ชลบุรี และฉะเชิงเทรา ที่มีการจัดการตาม พ.ร.บ.เขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก พ.ศ.2561 ที่มุ่งสร้างการปรับตัวพัฒนาให้เท่าทันทิศทางการเปลี่ยนแปลงของโลกยุคใหม่ ผังเมืองดังกล่าวมีข้อพิจารณาพื้นฐานที่อิงกับ 8 ระบบหลัก กล่าวคือ ๑) ระบบสาธารณูปโภคพื้นฐาน ที่มีการพิจารณาว่า ระบบดังกล่าวครอบคลุมทั่วถึงในพื้นที่และมีความก้าวหน้าแค่ไหนเพียงไร ๒) ระบบคมนาคมขนส่ง ที่จะถูกออกแบบให้สอดคล้องกับการพัฒนาเส้นทางการคมนาคม ขนส่ง ที่เชื่อมต่อระหว่างภายในท้องถิ่นกับภูมิภาคอื่นๆ รวมถึงต่างประเทศ ตามแผนการพัฒนาประเทศ ๓) ระบบเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร ที่มีการปฏิวัติเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วในโลกยุค 4.0 ที่ต้องเชื่อมต่อสื่อสารในการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมจากปัจจุบันสู่อนาคตอย่างมีคุณภาพ ๔) ระบบการตั้งถิ่นฐานและภูมิสังคม ที่ชุมชน-ท้องถิ่นมีพัฒนาการเติบโต-การเปลี่ยนแปลงไปตามสภาพเศรษฐกิจสังคมที่เกิดขึ้น และการก้าวสู่อนาคต ๕) ระบบนิเวศสิ่งแวดล้อมที่เหมาะสมแก่การประกอบอุตสาหกรรมเป้าหมายอุตสาหกรรมพิเศษและการประกอบกิจการต่างๆ ซึ่งพิจารณาจากที่มีอยู่และที่จะเกิดขึ้นต่อไปในพื้นที่ ซึ่งหลักสำคัญจะปกป้องทรัพยากรในท้องถิ่น อาทิ ป่าไม้ แหล่งน้ำ แม่น้ำ ฯลฯ จะไม่ให้มีการบุกรุกทำลายหรือก่อผลเสีย ๖) ระบบการบริหารจัดการน้ำ ที่ดูแลการอุปโภค-บริโภคและการพัฒนาโดยรวมในทุกภาคส่วนที่จะเกิดขึ้น และ ๒ ระบบสุดท้ายคือ ๗) ระบบควบคุมและจัดการมลพิษภาวะ กับ ๘) ระบบป้องกันอุบัติภัย สองระบบนี้จะเป็นองค์ประกอบสำคัญในการพัฒนาและช่วยกำหนดแผนการใช้ประโยชน์ที่ดิน การดำเนินงาน และการพัฒนาโดยภาพรวมของแต่ละพื้นที่ในเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก

ผังเมืองเดิมที่ใช้อยู่นั้น ไม่สอดคล้องกับสภาพความเปลี่ยนแปลงของสังคมปัจจุบัน ซึ่งผังเมืองใหม่จะประกาศใช้ทดแทนฉบับเก่า ที่ผ่านมาได้มีการศึกษาและยกร่าง ผ่านการรับฟังความคิดเห็นจากทุกภาคส่วน ตั้งแต่ผู้บริหารท้องถิ่น ข้าราชการ ไปจนถึงประชาชนทุกกลุ่ม จากหน่วยงานที่ผู้รับผิดชอบจัดทำผังเมือง คือ กรมโยธาธิการและผังเมือง ร่วมกับ ผู้รับผิดชอบจากสำนักงานเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก ซึ่งมีการรับฟังความคิดเห็นทั้งกลุ่มย่อยกลุ่มใหญ่รวมแล้วมากกว่า 40 ครั้ง แต่ความคิดที่แตกต่างหลากหลายและจุดยืนของผลประโยชน์กลุ่มและบุคคลที่ต่างกันในสังคม แม้คนส่วนใหญ่พึงพอใจ แต่ก็มีฝ่ายคัดค้านไม่เห็นด้วยต่อต้านเช่นกัน เป็นเรื่องธรรมดา!

อย่างไรก็ตาม หลักสำคัญของผังเมือง จะต้องยึดทิศทางการพัฒนาที่สร้างความก้าวหน้าให้กับสังคม ที่สอดคล้องกับโลกที่เป็นจริงในปัจจุบัน โดยเฉพาะมิติของท้องถิ่นที่เชื่อมโยงกับภูมิเศรษฐกิจและภูมิรัฐศาสตร์ของประเทศ ที่เป็นตำแหน่งแห่งที่ของเขตพัฒนาเศรษฐกิจพิเศษภาคตะวันออก ที่ถูกกำหนดขึ้น! ซึ่งต้องเชื่อมต่อกับโลกรอบตัวสร้างความเจริญก้าวหน้ายุคใหม่และเพิ่มศักยภาพการแข่งขัน ที่จะสามารถยกระดับประเทศให้เท่าทันกับความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้น นี่คือสิ่งที่ผังเมืองมุ่งเป้าหมายไว้

ผังเมืองใหม่นี้ ทางคณะผู้จัดทำได้ชี้หลังจากการรับฟังความเห็นมากว่า 40 ครั้งว่า ได้รับการยอมรับอย่างกว้างขวางจากผู้คนทุกกลุ่มในท้องถิ่น จะมีเพียงบางกลุ่ม เช่น กลุ่มธุรกิจอสังหาริมทรัพย์บางกลุ่ม กลุ่มนายหน้าค้าที่ดินบางกลุ่ม หรือกลุ่มผู้เช่าช่วงที่ดินทำกินที่ยกระดับเป็นนายทุนให้เช่าช่วงบางคน รวมถึงกลุ่ม NGO ที่ต่อต้านความก้าวหน้าและการพัฒนาทั้งหลายที่เคลื่อนไหวต่อต้านอย่างหนักมาตลอด!

ในความเป็นจริง ผังเมืองเมืองนี้ได้มุ่งสู่การพัฒนาและความก้าวหน้าและการยกระดับประเทศให้เพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขัน การปกป้องสิ่งแวดล้อมที่มีอยู่ และมีทิศทางที่ชัดเจนในการขยายตัวของของเมือง ตลอดจนถึงการพัฒนาอุตสาหกรรมยุคใหม่ที่สอดรับกับนโยบาย และการเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยีในโลกยุคใหม่ ที่มุ่งให้เกิดผลรวมการเติบโตและการพัฒนาที่ยั่งยืน รวมถึงการลดความเหลื่อมล้ำในพื้นที่คู่กับการปรับตัวเข้าสู่ยุค 4.0 นี่คือหัวใจสำคัญของผังเมืองนี้...ที่ยิ่งใหญ่กว่าผลประโยชน์เฉพาะกลุ่ม-เฉพาะตัวของบางคน-บางกลุ่ม! เป้าหมายสำคัญของผังเมืองนี้ คือการเป็นแบบแผนของการพัฒนาสร้างประโยชน์ให้ประเทศอย่างมีนัยสำคัญ.


เราใช้ cookies เพื่อบริการที่ดีขึ้นสำหรับคุณ อ่านข้อตกลงการใช้บริการ