น.ส.รัชดา ธนาดิเรก โฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี เปิดเผยว่า ที่ประชุมคณะรัฐมนตรี (ครม.) มีมติเห็นชอบหลักการร่างระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรี ว่าด้วยการแบ่งปันข้อมูลดิจิทัล พ.ศ. ... โดยมีสาระสำคัญ คือ การกำหนดกลไกการแบ่งปัน แลกเปลี่ยน เชื่อมโยง และบูรณาการข้อมูลของหน่วยงานของรัฐ เช่น กำหนดให้มีระบบกลาง เพื่อการแบ่งปันข้อมูล หลักเกณฑ์เงื่อนไข และวิธีการแบ่งปันข้อมูล เพื่อให้หน่วยงานของรัฐสามารถจัดทำและครอบครองข้อมูลดิจิทัลระหว่างหน่วยงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ มีการบริหารจัดการข้อมูลที่ดี สอดคล้องกับหลักธรรมาภิบาล ตามเป้าหมายและนโยบายของรัฐบาลในการบริหารภาครัฐและการปฏิรูปกฎหมาย โดยเฉพาะราชการทันใจ เพื่อประโยชน์ในการบริหารราชการแผ่นดิน
ทั้งนี้ ปัจจุบันประเทศไทยได้นำข้อมูลขนาดใหญ่ (big data) และเทคโนโลยีสารสนเทศที่ทันสมัย มาเป็นกลไกในการขับเคลื่อนนโยบายเศรษฐกิจดิจิทัล เพื่อยกระดับสภาพเศรษฐกิจและสังคมของประเทศ อย่างไรก็ตาม การดำเนินการดังกล่าวยังคงมีปัญหาและอุปสรรคที่สำคัญ ทำให้การแบ่งปันข้อมูลระหว่างหน่วยงานของรัฐเป็นไปอย่างล่าช้า และไม่สามารถนำทรัพยากรข้อมูลไปใช้ประโยชน์เชิงวิเคราะห์ เพื่อยกระดับการบริหารราชการแผ่นดินได้อย่างเป็นรูปธรรม
"รัฐบาลจึงมีความจำเป็นเร่งด่วน ที่จะต้องมีกลไกในการบริหารจัดการข้อมูล สำหรับกรณีฉุกเฉินที่มีความจำเป็นเร่งด่วน ในการจัดการภัยพิบัติที่เกิดขึ้นในระยะเฉพาะหน้า และเพื่อเตรียมการรับมือภัยพิบัติและสถานการณ์ฉุกเฉินต่าง ๆ ที่อาจจะเกิดขึ้นในระยะยาว" น.ส.รัชดา กล่าวโดยร่างระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยการแบ่งปันข้อมูลดิจิทัล พ.ศ. ... มีสาระสำคัญ เช่น
- กำหนดคำนิยาม ด้านข้อมูลดิจิทัล ระบบกลางเพื่อการแบ่งปันข้อมูลและสำนักงาน "สถาบันข้อมูลขนาดใหญ่องค์การมหาชน" (สขญ.)
- กำหนดให้หน่วยงานของรัฐดำเนินการจัดทำครอบครอง นำส่ง หรือเชื่อมโยงข้อมูลดิจิทัล ตามกฎหมายว่าด้วยการบริหารงานและการให้บริการภาครัฐผ่านระบบดิจิทัลและกฎหมายอื่นที่เกี่ยวข้อง ทั้งนี้ เมื่อมีการร้องขอจะต้องดำเนินการให้แล้วเสร็จภายใน 90 วัน นับแต่ได้รับคำขอใช้ข้อมูลดังกล่าว
- กำหนดกรณีที่หน่วยงานของรัฐอาจปฏิเสธการแบ่งปันข้อมูลที่ได้รับการวิเคราะห์ทั้งหมด หรือบางส่วนได้ เพื่อลดความเสียหายต่อความมั่นคงของประเทศ หรือความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ
- กำหนดให้ สขญ. ต้องจัดให้มีระบบกลางเพื่อแบ่งปันข้อมูล รวมทั้งกำหนดหลักเกณฑ์เงื่อนไข และวิธีการบริหารจัดการข้อมูลดิจิทัลที่ สขญ. ได้รับการแบ่งปันจากหน่วยงานรัฐ ตลอดจนการกำหนดหน้าที่และอำนาจของสำนักงาน
- กำหนดองค์ประกอบของคณะกรรมการส่งเสริมการแบ่งปันข้อมูลดิจิทัล รวมทั้งอำนาจหน้าที่ของคณะกรรมการฯ เช่น การออกระเบียบข้อบังคับประกาศ ให้คำแนะนำ เป็นต้น
นอกจากนี้ บทเฉพาะกาลได้กำหนดให้หน่วยงานของรัฐ เช่น กรมชลประทาน กรมอุตุนิยมวิทยา กรมการปกครอง กรมป้องกันบรรเทาสาธารณภัย ดำเนินการเชื่อมโยงระบบสารสนเทศของหน่วยงานของรัฐกับระบบกลาง เพื่อการแบ่งปันข้อมูลและนำส่งข้อมูลเข้าสู่ระบบการภายใน 60 วัน นับแต่วันที่ระเบียบมีผลบังคับใช้ หากไม่พร้อมต้องรีบแจ้งภายใน 15 วัน เพื่อหารือและทำความตกลงแต่การดำเนินการในการสร้างความพร้อมต่อไป
"ร่างระเบียบฯ ดังกล่าว จะเป็นกลไกสำคัญ ช่วยลดขั้นตอน และระยะเวลาในการเสนอร่างกฎหมายให้กระชับ และมีผลบังคับใช้กับหน่วยงานของรัฐได้อย่างรวดเร็วยิ่งขึ้น และทันต่อการรับมือกับสถานการณ์ ที่จำเป็นต้องมีการบูรณาการข้อมูลข้ามหน่วยงานอย่างเร่งด่วน เพื่อใช้สนับสนุนการตัดสินใจของรัฐบาล" น.ส.รัชดา กล่าว