ปัจจุบันโลกกำลังส่งสัญญาณเตือนถึงพวกเราทุกคน ทั้งอุณหภูมิที่สูงขึ้น ภัยธรรมชาติที่รุนแรงขึ้น ขยะที่เพิ่มขึ้น และทรัพยากรธรรมชาติที่ลดลง สะท้อนให้เห็นว่า "การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ" (Climate Change) ไม่ใช่เรื่องไกลตัวอีกต่อไป แต่เป็นความจริงที่กำลังเกิดขึ้นกับโลกของเราในทุกวัน
ในปีนี้ วันสิ่งแวดล้อมโลก (World Environment Day) โครงการสิ่งแวดล้อมแห่งสหประชาชาติ หรือ UNEP จึงเน้นย้ำถึงประเด็นการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ซึ่งเป็นสัญญาณเร่งด่วนที่โลกกำลังส่งมา และในขณะเดียวกัน ก็เป็นสัญญาณที่พวกเราทุกคนเลือกได้ว่าจะส่งอะไรกลับไป โดยแคมเปญระดับโลกของ UNEP ได้เชิญชวนให้ทุกคนร่วมเป็นส่วนหนึ่งของการเปลี่ยนแปลง ผ่านการลงมือทำในชีวิตประจำวัน เพื่อร่วมกันดูแลโลกที่กำลังเปลี่ยนแปลง
เพราะการสร้าง "โลกที่ยั่งยืน" อาจไม่ได้เริ่มจากเรื่องใหญ่เสมอไป แต่อาจเริ่มต้นจากเรื่องเล็กๆ ภายในบ้าน จากวิธีคิด การใช้ชีวิต และการปลูกฝังให้เด็กคนหนึ่งเติบโตขึ้นอย่างเข้าใจความรับผิดชอบต่อทั้งตนเอง สังคม และสิ่งแวดล้อมรอบตัว
สำหรับเด็กคนหนึ่ง การได้เรียนรู้ที่จะปิดไฟหลังออกจากห้อง แยกขยะก่อนทิ้ง หรือปลูกผักที่ตัวเองรับประทาน อาจเป็นจุดเริ่มต้นของการเติบโตเป็น "พลเมืองโลก" (Global Citizen) ที่พร้อมดูแลโลกใบนี้ในอนาคต
วันนี้มูลนิธิเด็กโสสะแห่งประเทศไทยฯ จะพาทุกคนไปดู "กิจกรรมเล็กๆ" ภายในครอบครัวโสสะ ที่ช่วยปลูกฝังให้เด็กๆ เรียนรู้เรื่องการดูแลสิ่งแวดล้อมผ่านการลงมือทำจริง ตั้งแต่การแยกขยะ การใช้ทรัพยากรอย่างรู้คุณค่า ไปจนถึงการเปลี่ยนของเหลือให้กลับมาสร้างประโยชน์อีกครั้ง
5 กิจกรรมในครอบครัวที่ปลูกฝังความรับผิดชอบต่อโลก
กิจกรรมที่ 1: นักแยกขยะจิ๋ว - ฝึกคิดก่อนทิ้ง
การสอนให้เด็กๆ แยกขยะ เช่น ขยะเปียก ขยะแห้ง ขยะรีไซเคิล และขยะอันตราย ช่วยให้เด็กเรียนรู้เรื่องการจัดระเบียบและความรับผิดชอบต่อสิ่งแวดล้อม เพราะขยะแต่ละประเภทมีวิธีจัดการที่แตกต่างกัน การแยกขยะอย่างถูกต้องจึงช่วยลดปริมาณขยะ และเพิ่มโอกาสในการนำกลับมาใช้ประโยชน์ได้อีกครั้ง
กิจกรรมที่ 2: แปลงผักหลังบ้าน - เรียนรู้คุณค่าจากดินสู่จาน
การปลูกผักช่วยให้เด็กๆ ได้เรียนรู้กระบวนการเติบโตของอาหาร ตั้งแต่การหว่านเมล็ด รดน้ำ ดูแล ไปจนถึงการเก็บเกี่ยว เด็กๆ จะได้เห็นคุณค่าของทรัพยากรและเรียนรู้ความรับผิดชอบผ่านการลงมือทำจริง อีกทั้งยังช่วยลดค่าใช้จ่ายและลดการขนส่งอาหาร ซึ่งเป็นอีกหนึ่งวิธีเล็กๆ ในการช่วยดูแลโลก
กิจกรรมที่ 3: ปิด-ถอด-ประหยัด - วินัยการใช้พลังงาน
การปิดไฟ ถอดปลั๊กเครื่องใช้ไฟฟ้าเมื่อไม่ใช้งาน และใช้น้ำอย่างประหยัด เป็นกิจกรรมเล็กๆ ที่ช่วยปลูกฝังวินัยและความรับผิดชอบให้เด็กๆ ได้เรียนรู้ว่าพลังงานและทรัพยากรมีอยู่อย่างจำกัด และการใช้อย่างรู้คุณค่า ไม่เพียงช่วยประหยัดค่าใช้จ่าย แต่ยังช่วยดูแลโลกของเราอีกด้วย
กิจกรรมที่ 4: ชุบชีวิตสิ่งของ - สอนทักษะการซ่อมแซมและใช้ซ้ำ
การสอนให้เด็กๆ ซ่อมแซมของเล่น เสื้อผ้า หรือประดิษฐ์ของใช้จากวัสดุเหลือใช้ ช่วยให้เด็กเห็นคุณค่าของสิ่งของและเรียนรู้การนำกลับมาใช้ใหม่ (Reuse) นอกจากช่วยลดปริมาณขยะแล้ว ยังเป็นการฝึกทักษะการแก้ปัญหาและปลูกฝังนิสัยไม่ทิ้งสิ่งของที่ยังสามารถใช้ประโยชน์ได้
กิจกรรมที่ 5: การใช้น้ำหมักชีวภาพ - เปลี่ยนของเหลือเป็นสิ่งมีค่า
การนำน้ำหมักชีวภาพจากเศษอาหารหรือเศษผักผลไม้มาทำเป็นน้ำยาทำความสะอาดหรือปุ๋ย ช่วยให้เด็กๆ ได้เรียนรู้การนำของเหลือกลับมาใช้ประโยชน์ (Recycling) พร้อมทั้งลดการใช้สารเคมีและใกล้ชิดธรรมชาติมากขึ้น เด็กๆ จะได้เห็นว่าของเหลือทิ้งก็สามารถสร้างประโยชน์ให้กับโลกได้เช่นกัน