ความเสี่ยงอย่างหนึ่งของการลงทุนในกองทุนโครงสร้างพื้นฐานและกองทรัสต์ คือ ความรู้สึกว่าซื้อแล้วถือรับปันผลไปเรื่อย ๆ ก็พอ จนเผลอลืมมองข้ามการเปลี่ยนแปลงของราคา (Capital Gain) โดยเฉพาะเมื่อราคาปรับลงแรง แต่เรายังอธิบายไม่ได้ว่าเกิดอะไรขึ้น
การซื้อขายวันที่ 14 ตุลาคม 2569 เป็นอีกวันที่ผู้ถือหน่วยลงทุนควรกลับมาทบทวนความมั่นใจ เพราะหลักทรัพย์ที่หลายคนเลือกถือเพื่อรับกระแสเงินสด ต่างเผชิญแรงขายจนราคาลดลงอย่างชัดเจนเมื่อเทียบกับราคาปิดวันทำการก่อนหน้า
- กองทุนรวมโครงสร้างพื้นฐานโทรคมนาคม ดิจิทัล (DIF) ปิดที่ 9.10 บาท จาก 9.50 บาท ลดลง 0.40 บาท หรือ 4.21% ระหว่างวันลงไปต่ำสุด 8.95 บาท มูลค่าซื้อขายประมาณ 1,182 ล้านบาท เป็นแรงขายที่ผู้ถือหน่วยไม่ควรมองผ่านเพียงเพราะยังคาดหวังเงินปันผลอยู่เหมือนเดิม
- กองทุนรวมโครงสร้างพื้นฐานบรอดแบนด์อินเทอร์เน็ต สามบีบี (3BBIF) ปิดที่ 6.00 บาท จาก 6.15 บาท ลดลง 0.15 บาท หรือ 2.44% และปิดตรงระดับต่ำสุดของวัน มูลค่าซื้อขายประมาณ 159 ล้านบาท
- ทรัสต์เพื่อการลงทุนในสิทธิการเช่าอสังหาริมทรัพย์สนามบินการบินกรุงเทพ (BAREIT) ปิดที่ 10.70 บาท จากเดิม 11.50 บาท ลดลง 0.80 บาท หรือ 6.96% โดยราคาปิดอยู่ที่ระดับต่ำสุดของวันเช่นกัน การลดลงเกือบ 7% ในวันเดียวสะท้อนว่า แม้เป็นสินทรัพย์ที่ซื้อเพื่อรับรายได้ประจำ ราคาตลาดก็สามารถผันผวนแรงได้
- ทรัสต์เพื่อการลงทุนในอสังหาริมทรัพย์และสิทธิการเช่าอสังหาริมทรัพย์ไอเน็ต (INETREIT) ปิดที่ 12.30 บาท จากเดิม 12.90 บาท ลดลง 0.60 บาท หรือ 4.65% ปิดที่ระดับต่ำสุดของวัน มีมูลค่าซื้อขายประมาณ 120 ล้านบาท
สิ่งที่ควรตระหนัก จึงไม่ใช่เพียงลงมาแล้วปันผลพุ่งสูงขึ้นกี่เปอร์เซ็นต์ (Yield) แต่ควรประเมินว่า ใครที่เป็นผู้ถือหุ้นใหญ่ขายหุ้นออกมา เหตุใดผู้ลงทุนอีกฝั่งจึงยอมขายในราคาที่ต่ำลง และยอมดัมพ์ราคาลงมา และไม่สนใจ Yield ท่ามกลางสมมติฐานที่รายย่อยอย่างเราใช้ยึดถืออยู่
เมื่อราคาปรับตัวลดลง และเปลี่ยนแปลงไปในทิศทางที่ไม่ดี แต่คำอธิบายของเรายังเหมือนเดิม อาจมีบางอย่างที่เรายังไม่รู้หรือยังประเมินไม่ครบก็เป็นได้
ทั้งหลายทั้งปวง สิ่งนั้นอาจเป็นการเปลี่ยนแปลงของผลตอบแทนที่ตลาดต้องการ ความกังวลต่อรายได้ในอนาคต สภาพคล่อง หรือแรงขายจากการปรับพอร์ต หรืออื่นๆ สุดที่จะคาดเดา
อย่างไรก็ตาม ราคาที่ลดลงเพียงอย่างเดียวยังไม่สามารถยืนยันได้ว่ามีข่าวร้ายซ่อนอยู่ หรือมีผู้ลงทุนบางกลุ่มรู้ข้อมูลล่วงหน้า
เนื่องจาก ในกรณีกองทุนรวมโครงสร้างพื้นฐานโทรคมนาคม ดิจิทัล (DIF) มีรายงานว่าบริษัทจัดการชี้แจงว่าการดำเนินธุรกิจและผลการดำเนินงานยังเป็นปกติ ไม่มีการเปลี่ยนแปลงอย่างมีนัยสำคัญ และยังได้รับค่าเช่าตามสัญญาระยะยาวอย่างต่อเนื่อง ข้อมูลนี้ต้องนำมาพิจารณาควบคู่กับแรงขาย ไม่ควรเลือกมองเฉพาะด้านที่สนับสนุนความเชื่อของตนเอง
แต่การดำเนินงานปกติก็ไม่ได้รับประกันว่าราคาหน่วยลงทุนจะต้องอยู่ที่เดิม เพราะราคายังขึ้นอยู่กับว่าผู้ลงทุนยอมจ่ายเท่าไรเพื่อแลกกับกระแสเงินสดในอนาคต หากตลาดต้องการผลตอบแทนสูงขึ้น ราคาก็สามารถลดลงได้แม้เงินจ่ายต่อหน่วยยังไม่เปลี่ยนแปลง
กับดักสำคัญคือ เมื่อราคาลดลง อัตราผลตอบแทนจากเงินปันผลย้อนหลังจะดูสูงขึ้นโดยอัตโนมัติ ทำให้ผู้ถือรู้สึกว่ายิ่งลงยิ่งน่าสะสม ทั้งที่ตัวเลขดังกล่าวใช้เงินจ่ายในอดีตเป็นฐาน และยังไม่ได้ตอบว่าอนาคตจะจ่ายได้เท่าเดิมหรือไม่
สมมติลงทุน 100,000 บาท ได้รับเงินจ่ายปีละ 7,000 บาท แต่ราคาหน่วยลดลงจนมูลค่าเหลือ 90,000 บาท ผลตอบแทนรวมในช่วงนั้นยังติดลบ 3,000 บาทก่อนภาษีและค่าใช้จ่าย แม้ยังไม่ได้ขาย การลดลงของมูลค่าพอร์ตก็เป็นความเสี่ยงที่ต้องรับรู้ โดยเฉพาะเมื่ออาจจำเป็นต้องใช้เงินก่อนราคาฟื้น
ผู้ถือหน่วยจึงควรย้อนตรวจรายได้จริง กระแสเงินสด ความสามารถจ่ายเงินต่อหน่วย ความมั่นคงของคู่สัญญา อายุสิทธิการเช่า และภาระหนี้ตามโครงสร้างของแต่ละกอง รวมถึงตรวจสอบเครื่องหมายสิทธิประโยชน์ เช่น XD หรือการคืนทุน เพื่อแยกการปรับราคาตามสิทธิออกจากแรงขายที่เกิดจากปัจจัยอื่น
การถือระยะยาวต้องมีเหตุผลที่ตรวจสอบได้ และการซื้อเพิ่มควรเกิดหลังจากเข้าใจความเสี่ยงมากขึ้น การที่ราคาถูกกว่าต้นทุนเดิมเพียงอย่างเดียว ยังไม่เพียงพอที่จะบอกว่าคุ้มค่า
คำว่า ยังไม่รู้ว่าราคาหุ้นลงเพราะอะไร ควรเป็นจุดเริ่มต้นของการหาคำตอบ ไม่ใช่เหตุผลให้วางใจถือเหมือนไม่มีอะไรเกิดขึ้น เพราะเงินปันผลที่คุ้นเคย อาจทำให้เราประเมินความเสี่ยงต่อเงินต้นต่ำเกินไป
สุดท้ายเหตุการณ์ ราคาหน่วยที่ปรับลงจนต้องเอาเงินปันผลไปคืน ก็เคยเกิดขึ้นมาแล้วในอดีต
โดย ธิติ ภัทรยลรดี