โป๊ปเลโอวอนโลกชะลอพัฒนา AI หวั่นชักนำเข้าสู่สงครามไม่รู้จบ

สมเด็จพระสันตะปาปาเลโอทรงเรียกร้องให้รัฐบาลนานาประเทศชะลอการพัฒนาระบบปัญญาประดิษฐ์ (AI) โดยทรงเตือนว่าเทคโนโลยีดังกล่าวจะแพร่สะพัดข่าวเท็จ มุ่งเน้นแต่ความขัดแย้ง และสุ่มเสี่ยงจะชักนำโลกเข้าสู่สงครามอันหาจุดจบไม่ได้

โป๊ปเลโอ ผู้ทรงมีท่าทีขึงขังขึ้นในระยะหลัง และเพิ่งสร้างความขุ่นเคืองแก่ประธานาธิบดี โดนัลด์ ทรัมป์ แห่งสหรัฐฯ จากการวิพากษ์วิจารณ์กรณีสงครามอิหร่านนั้น ได้ทรงวิงวอนต่อบรรดาผู้นำโลกผ่านเอกสารขนาดยาวที่เรียกว่า สมณสาส์น

ประมุขแห่งคริสตจักรพระองค์แรกจากสหรัฐฯ ทรงเรียกร้องมิให้กรรมสิทธิ์ในข้อมูล AI ตกเป็นของเอกชนแต่เพียงผู้เดียว ทรงแนะให้ผู้กำหนดนโยบายคุ้มครองสิทธิของชนชั้นกรรมาชีพและปกป้องเด็กให้พ้นภัยจากเทคโนโลยี อีกทั้งยังทรงเร่งเร้าให้ลดความร้อนแรงในการแข่งขันระหว่างบริษัท AI

"สิ่งที่บ้านเมืองต้องการคือความตื่นตัวทางการเมือง เพื่อคอยรั้งจังหวะให้ช้าลงในยุคที่ทุกสิ่งกำลังเร่งไปเสียหมด" สมเด็จพระสันตะปาปาทรงเขียนในสมณสาส์นชื่อ "Magnifica Humanitas" (มนุษยชาติอันยิ่งใหญ่) ซึ่งเป็นสมณสาส์นฉบับแรกในสมณสมัยของพระองค์

สมเด็จพระสันตะปาปาทรงเรียกร้องให้มี "โครงสร้างกฎหมายที่รัดกุม การตรวจสอบที่เป็นอิสระ ผู้ใช้งานที่รู้เท่าทัน และระบบการเมืองที่ไม่ทอดทิ้งความรับผิดชอบ"

สมณสาส์นความยาวเกือบ 43,000 คำ ซึ่งเป็นที่จับตาอย่างกว้างขวาง ร่างขึ้นตั้งแต่ช่วงที่สมเด็จพระสันตะปาปาเลโอทรงได้รับเลือกให้ดำรงตำแหน่งเมื่อกว่าหนึ่งปีที่ผ่านมา เอกสารดังกล่าวซึ่งมุ่งเน้นเรื่อง AI เป็นหลัก ยังได้ประณามสงครามที่กำลังสร้างความปั่นป่วนทั่วทุกหัวระแหง ทรงแสดงความสลดพระทัยต่อความอ่อนแอขององค์การพหุภาคี และทรงเตือนว่าผลกำไรของอุตสาหกรรมค้าอาวุธคือตัวการโหมกระพือความขัดแย้ง

นอกจากนี้ โป๊ปเลโอทรงกล่าวถ้อยแถลงที่ชัดเจนที่สุดครั้งหนึ่งจากบรรดาพระสันตะปาปา ในการปฏิเสธทฤษฎี "สงครามชอบธรรม" (Just War Theory) ซึ่งเป็นหลักคำสอนที่คริสตจักรใช้มาตั้งแต่อย่างน้อยศตวรรษที่ 5 เพื่อประเมินความชอบธรรมของความขัดแย้งระหว่างประเทศ โดยหลักคำสอนนี้กล่าวว่า การทำสงครามควรเกิดขึ้นได้เฉพาะเพื่อป้องกันการรุกรานเท่านั้น อย่างไรก็ตาม เจ้าหน้าที่ในรัฐบาลทรัมป์ รวมถึงรองประธานาธิบดี เจดี แวนซ์ ซึ่งเป็นคาทอลิก เคยอ้างหลักการนี้เพื่อปกป้องสงครามอิหร่านเช่นกัน

โป๊ปเลโอยังทรงปริวิตกว่าบรรดาผู้นำอาจก่อสงครามเพื่อเบี่ยงเบนความสนใจของประชาชนจากปัญหาภายในประเทศ

"เราไม่อาจตัดความเป็นไปได้ที่ผู้นำบางคนอาจมองการปะทะด้วยอาวุธเป็นวิธีเบี่ยงเบนความสนใจจากปัญหาในบ้านเกิด และใช้เป็นเครื่องมือฉวยโอกาสจัดการความยุ่งยาก" พระองค์ทรงระบุ "การนำ AI มาใช้ในสงคราม "ต้องอยู่ภายใต้กฎเกณฑ์ทางจริยธรรมที่รัดกุมที่สุด" และทรงชี้ว่า การปล่อยให้ระบบ AI เป็นผู้ตัดสินความเป็นความตายนั้น "ไม่อาจยอมรับได้เป็นอันขาด"

โป๊ปเลโอทรงประณามกลุ่มคนที่คอยป้อนข้อมูลให้ระบบ AI และกรรมกรในโรงงานผลิตอุปกรณ์เทคโนโลยี เช่น คอมพิวเตอร์และสมาร์ตโฟน ว่าเป็นกลุ่มที่ต้องทนทุกข์ทรมานกับ "ความเป็นทาสรูปแบบใหม่"

"ในบางภูมิภาคของโลก เด็กและเยาวชนต้องทำงานในสภาพแวดล้อมอันตราย คอยบดเศษแร่เพื่อสกัดแร่ธาตุหายาก" สมเด็จพระสันตะปาปาทรงระบุ

"ร่างกายของคนเหล่านี้มีแต่บาดแผล บอบช้ำ ทรุดโทรม เพียงเพื่อให้กระบวนการประมวลผลเดินหน้าต่อไปได้โดยไม่ติดขัด ความเป็นจริงข้อนี้ท้าทายมโนธรรมของคนในยุคเราอย่างบาดลึก" พระองค์ทรงเขียนในสมณสาส์น