นายกรัฐมนตรี เสนอให้การประชุมสุดยอดเอเชียตะวันออก เป็นเวทีส่งเสริมการหารืออย่างสันติ และสร้างความไว้วางใจ พร้อมเปลี่ยนความมุ่งมั่นทางการเมืองสู่การปฏิบัติ รับมือความท้าทายด้านพลังงาน อาหาร สาธารณสุข และอาชญากรรมออนไลน์ เน้นรักษาเสรีภาพในการเดินเรือและการขนส่งสินค้าจำเป็นอย่างต่อเนื่อง ควบคู่กับการแลกเปลี่ยนข่าวกรอง การบังคับใช้กฎหมาย และการคุ้มครองผู้เสียหาย
นายเอกภพ เพียรพิเศษ โฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี เปิดเผยว่า นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี และ รมว.มหาดไทย กล่าวถ้อยแถลงในการประชุมสุดยอดเอเชียตะวันออก (East Asia Summit: EAS) ครั้งที่ 21 โดยกล่าวว่า ระเบียบระหว่างประเทศที่กำลังถูกกำหนดขึ้นใหม่ จากการแข่งขันทางภูมิรัฐศาสตร์ที่เข้มข้นขึ้น การที่ระบบพหุภาคีถูกท้าทาย และการแบ่งขั้ว
โดยการประชุมประจำปีสภาผู้ว่าการกองทุนการเงินระหว่างประเทศ และกลุ่มธนาคารโลก (IMF-World Bank Annual Meeting ) ที่กรุงเทพฯ เมื่อเร็ว ๆ นี้ ได้สะท้อนความท้าทายทางเศรษฐกิจที่ทุกประเทศเผชิญร่วมกัน ทั้งราคาพลังงานที่สูงขึ้น ภาวะเงินเฟ้อที่ยืดเยื้อ ความเหลื่อมล้ำทางเศรษฐกิจที่ขยายตัว และผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงที่เกิดจาก AI ซึ่งล้วนต้องอาศัยความพยายามร่วมกันและความร่วมมือระหว่างประเทศที่ใกล้ชิดยิ่งขึ้น
นายกรัฐมนตรี เน้นย้ำว่า การประชุมสุดยอดเอเชียตะวันออก (EAS) ในฐานะเวทีที่ขับเคลื่อนโดยผู้นำ และเปิดให้ทุกฝ่ายมีส่วนร่วม เพื่อที่จะเปลี่ยนการแข่งขันทางภูมิรัฐศาสตร์ให้เป็นความร่วมมือ ผ่านการจัดลำดับความจำเป็นเร่งด่วน ทั้งความมั่นคงทางพลังงาน อาหาร และสาธารณสุข ตลอดจนการหลอกลวงออนไลน์ ต้องไม่ให้ผลประโยชน์เชิงยุทธศาสตร์ที่แตกต่างกันไม่ควรบดบังความมุ่งมั่นร่วมกันในการรักษาสันติภาพและเสถียรภาพของภูมิภาค
ทั้งนี้ การประชุมสุดยอดเอเชียตะวันออก (EAS) ควรดำรงการเป็นเวทีสำหรับการหารืออย่างสันติ การสร้างความไว้วางใจ และการรักษาสถาปัตยกรรมภูมิภาคที่เปิดกว้าง ครอบคลุม และมีอาเซียนเป็นศูนย์กลาง พร้อมเปลี่ยนความมุ่งมั่นทางการเมืองให้เป็นการดำเนินงานอย่างเป็นรูปธรรม ภายใต้มุมมองของอาเซียนต่ออินโด-แปซิฟิก (ASEAN Outlook on the Indo-Pacific: AOIP) เป็นแนวทางในการเสริมสร้างความสามารถของภูมิภาคในการรับมือ และฟื้นตัวจากความท้าทายร่วมกัน
ด้านความมั่นคงทางทะเล (Maritime security) การให้ความสำคัญอย่างต่อเนื่อง กับความปลอดภัยของเส้นทางเดินเรือหลัก และจุดผ่านทางทะเลที่มีความสำคัญเชิงยุทธศาสตร์ โดยสถานการณ์ที่ยืดเยื้อในตะวันออกกลาง ในช่องแคบฮอร์มุซ ตอกย้ำความสำคัญของการคุ้มครองเสรีภาพในการเดินเรือ และการรักษาการขนส่งพลังงาน และสินค้าจำเป็นให้ดำเนินไปอย่างต่อเนื่อง ตามกฎหมายระหว่างประเทศ รวมถึงอนุสัญญาสหประชาชาติว่าด้วยกฎหมายทะเล (UNCLOS)
ทั้งนี้ นายกรัฐมนตรี ยังเรียกร้องให้ทุกประเทศร่วมมือเป็นหนึ่งเดียวกัน ในการปราบปรามการหลอกลวงออนไลน์ และอาชญากรรมที่ใช้เทคโนโลยีไซเบอร์เป็นเครื่องมือ ทั้งการแลกเปลี่ยนข่าวกรอง การบังคับใช้กฎหมาย และการคุ้มครองผู้เสียหาย โดยความเป็นหุ้นส่วนระดับโลก เพื่อต่อต้านการหลอกลวงออนไลน์ (Global Partnership against Online Scams) ที่ไทยผลักดัน สามารถเป็นพื้นฐานสำหรับการดำเนินการร่วมกันได้
นอกจากนี้ นายกรัฐมนตรี เน้นย้ำว่า จำเป็นต้องอาศัยการมีส่วนร่วมของทุกฝ่าย โดยไทยเชื่อมั่นในการใช้การหารือและการมีปฏิสัมพันธ์โดยตรง เพื่อสนับสนุนและส่งเสริมสันติภาพและการปรองดองแห่งชาติในเมียนมา
ความเข้มแข็งของภูมิภาค อยู่ที่ความสามารถในการทำงานร่วมกันท่ามกลางความแตกต่าง รักษาการหารืออย่างต่อเนื่อง และเปลี่ยนความมุ่งมั่นร่วมกันให้เป็นการดำเนินงานที่เกิดผลอย่างแท้จริง โดยไทยพร้อมทำงานร่วมกับทุกประเทศที่เข้าร่วมการประชุมสุดยอดเอเชียตะวันออก (EAS) เพื่อสร้างภูมิภาคที่มีสันติภาพ เสถียรภาพ และความเจริญรุ่งเรืองร่วมกัน นายกรัฐมนตรี กล่าวปิดถ้อยแถลง
โดย ฐานิสร์ ทองนอก/ กษมาพร กิตติสัมพันธ์