สำนักข่าวรอยเตอร์รายงานในวันนี้ (16 ก.ย.) โดยอ้างแหล่งข่าววงในว่า รัฐบาลมาเลเซียได้เริ่มเจรจาหยั่งเชิงกับสายการบินมาเลเซียแอร์ไลน์ส (Malaysia Airlines) และบาติกแอร์ (Batik Air) เพื่อสอบถามความพร้อมในการเข้ามารองรับเส้นทางบินและผู้โดยสารภายในประเทศแทนสายการบินแอร์เอเชีย (AirAsia) โดยเป็นส่วนหนึ่งของแผนเตรียมรับมือสถานการณ์ฉุกเฉิน หากแอร์เอเชียประสบปัญหาทางการเงินจนไม่สามารถให้บริการได้ตามปกติ
แหล่งข่าวเปิดเผยว่า ทั้งสองฝ่ายหารือกันถี่ขึ้นอย่างเห็นได้ชัดในช่วงไม่กี่สัปดาห์ที่ผ่านมา เนื่องจากความกังวลต่อปัญหาสภาพคล่องของแอร์เอเชียที่ทวีความรุนแรงขึ้น หลังสายการบินต้นทุนต่ำรายใหญ่ที่สุดของอาเซียนแห่งนี้ได้รับผลกระทบหนักจากต้นทุนน้ำมันอากาศยานที่พุ่งขึ้นถึง 66% ในไตรมาส 2 แตะระดับเฉลี่ย 183 ดอลลาร์สหรัฐต่อบาร์เรล อันเป็นผลพวงจากสงครามระหว่างฝ่ายสหรัฐฯ-อิสราเอลกับฝ่ายอิหร่าน
การหารือรอบนี้มีตัวแทนจากกระทรวงการคลังมาเลเซีย และบริษัท มาเลเซีย แอร์พอร์ตส์ โฮลดิงส์ เบอร์ฮัด (MAHB) ซึ่งเป็นรัฐวิสาหกิจผู้บริหารท่าอากาศยานหลักของประเทศเข้าร่วมด้วย โดยแนวทางหนึ่งที่นำมาพิจารณาคือ รัฐบาลอาจช่วยออกหนังสือรับรองเชิงนโยบายหรือแสดงท่าทีสนับสนุนอย่างเป็นทางการ เพื่อช่วยสร้างความเชื่อมั่นให้แอร์เอเชียสามารถระดมทุนก้อนใหม่จากนักลงทุนภายนอกได้ง่ายขึ้น แม้ว่าขณะนี้รูปแบบการสนับสนุนที่แน่ชัดจะยังไม่ได้ข้อสรุปก็ตาม
คู่แข่งตั้งเงื่อนไข ต้องให้ รับช่วงสัญญาเช่าเครื่องบิน พ่วงด้วย
แหล่งข่าวระบุว่า ทั้งมาเลเซียแอร์ไลน์สและบาติกแอร์ได้แจ้งเงื่อนไขต่อรัฐบาลว่า หากรัฐบาลต้องการให้พวกตนเข้ามารองรับผู้โดยสารและเส้นทางบินของแอร์เอเชียในปริมาณมาก แอร์เอเชียจะต้องยินยอมให้พวกตนรับช่วงสัญญาเช่าเครื่องบินต่อไปด้วย เนื่องจากหากรับมาเฉพาะเส้นทางบินและผู้โดยสาร แต่ไม่มีเครื่องบินมาให้บริการ ก็จะเป็นเรื่องยากลำบากและไม่สามารถปฏิบัติการบินจริงได้
นอกจากนี้ ทั้งสองสายการบินยังแสดงจุดยืนว่า ต้องการขยายฝูงบินและเที่ยวบินด้วยตนเองเพื่อรองรับเส้นทางบินและผู้โดยสาร มากกว่าการเข้าไปควบรวมหรือซื้อกิจการทั้งหมดของแอร์เอเชีย
แหล่งข่าวเปิดเผยว่า รัฐบาลมาเลเซียวิตกกังวลอย่างยิ่ง เนื่องจากแอร์เอเชียถือเป็นเส้นเลือดใหญ่ด้านคมนาคม โดยครองส่วนแบ่งในตลาดการบินรวมของประเทศราว 40% และครองส่วนแบ่งเฉพาะเที่ยวบินภายในประเทศสูงถึง 60% รัฐบาลจึงไม่อาจปล่อยให้ระบบการบินเกิดภาวะชะงักงันได้
หนี้สินระยะสั้นพุ่งเฉียด 4.5 พันล้านดอลลาร์ ค้างค่าสนามบิน 500 ล้านริงกิต
สำหรับสถานะทางการเงิน ณ วันที่ 30 มิ.ย. แอร์เอเชียมีหนี้สินหมุนเวียนสูงถึง 1.84 หมื่นล้านริงกิต (ราว 4.51 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ) และมีหนี้ค้างชำระต่อ MAHB สำหรับค่าธรรมเนียมการขึ้นลงและที่จอดอากาศยานอยู่อย่างน้อย 500 ล้านริงกิต ซึ่งทางผู้บริหารท่าอากาศยานได้ยอมผ่อนผันขยายกำหนดเวลาชำระหนี้ให้แล้ว ขณะที่บริษัทมีเงินสดและยอดเงินฝากธนาคารคงเหลือเพียง 954 ล้านริงกิต
ในไตรมาส 2 สิ้นสุดเดือนมิ.ย. แอร์เอเชียรายงานผลขาดทุนสุทธิสูงถึง 831 ล้านริงกิต ซ้ำเติมด้วยต้นทุนน้ำมันเครื่องบินและผลขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยนอีก 331 ล้านริงกิต ทำให้สายการบินต้องเร่งปรับโครงสร้างธุรกิจอย่างเข้มงวด ทั้งยกเลิกเส้นทางบินที่ไม่ทำกำไร ส่งคืนเครื่องบินรุ่นเก่า 25 ลำให้แก่บริษัทผู้ให้เช่า และเจรจาต่อรองสัญญาใหม่กับคู่ค้าเพื่อลดค่าใช้จ่ายดำเนินงาน
แหล่งข่าวชี้ แอร์เอเชียต้องใช้เงินกู้วิกฤต 3 พันล้านดอลลาร์ สวนทางแผนระดมทุนของบริษัท
ด้านแอร์เอเชียเปิดเผยเมื่อต้นเดือนนี้ว่า กำลังเร่งเจรจากับสถาบันการเงินเพื่อระดมทุนผ่านการออกตราสารหนี้ในต่างประเทศสูงสุด 1 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ ควบคู่กับการขอวงเงินสินเชื่อจากธนาคารในประเทศอีก 700 ล้านริงกิต โดยตั้งเป้าจะนำเงินดังกล่าวมาปรับโครงสร้างหนี้เป็นหลัก พร้อมทั้งยืนยันว่าเป้าหมายวงเงินระดมทุนนี้เพียงพอต่อความต้องการของบริษัท
อย่างไรก็ตาม แหล่งข่าววงใน 2 รายประเมินตรงกันข้ามว่า แอร์เอเชียจำเป็นต้องได้เงินทุนใหม่เข้ามาเสริมสภาพคล่องอย่างน้อย 3 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ จึงจะเพียงพอต่อการแก้วิกฤตฐานะทางการเงินในปัจจุบัน
ทั้งนี้ มีรายงานว่ากระทรวงการคลังมาเลเซียได้ว่าจ้าง บริษัท อัลตัน เอวิเอชัน คอนซัลแทนซี (Alton Aviation Consultancy) ซึ่งเป็นผู้เชี่ยวชาญด้านอุตสาหกรรมการบิน เข้ามาประเมินความต้องการเงินทุนของแอร์เอเชียอย่างละเอียด เพื่อประกอบการตัดสินใจว่า รัฐบาลควรยื่นมือเข้าช่วยเหลือหรือไม่ เนื่องจากแอร์เอเชียมีบทบาทสำคัญอย่างยิ่งในฐานะผู้จ้างงานรายใหญ่ของประเทศ และเป็นผู้ให้บริการเที่ยวบินราคาประหยัดที่เชื่อมโยงการเดินทางทั่วภูมิภาค
โดย พสิษฐ์ อุ่นเมตตาจิต/กัลยาณี ชีวะพานิช