ตลาดหลักทรัพย์อินโดนีเซียเตรียมถอดหลักทรัพย์จำนวน 300 หลักทรัพย์ออกจากการคำนวณดัชนี Jakarta Composite Index (JCI) เพื่อสร้างความโปร่งใสในตลาด โดยมาตรการดังกล่าวจะมีผลบังคับใช้ในวันศุกร์ที่ 13 พ.ย.
ทั้งนี้ ตลาดหลักทรัพย์อินโดนีเซียจะนำหุ้นจำนวน 300 ตัวดังกล่าวเข้าไปในรายชื่อหุ้นที่มีการกระจุกตัวของผู้ถือหุ้นในระดับสูง (High Shareholder Concentration) ส่งผลให้หุ้นดังกล่าว ซึ่งมีจำนวนมากถึง 1 ใน 3 ของบริษัทที่จดทะเบียนอยู่ในดัชนี JCI จะไม่มีคุณสมบัติอยู่ในดัชนีดังกล่าวอีกต่อไป เนื่องจากตลาดหลักทรัพย์ต้องการยกระดับความโปร่งใสของตลาดหุ้น
ขณะเดียวกัน ตลาดหลักทรัพย์จะยกเลิกเงื่อนไขมูลค่าหลักทรัพย์ตามราคาตลาดขั้นต่ำ (Market Capitalization) สำหรับการนำหุ้นเข้าสู่รายชื่อหุ้นที่มีการกระจุกตัวของผู้ถือหุ้นในระดับสูง ซึ่งเดิมกำหนดไว้ที่ 5 ล้านล้านรูเปียห์ (277 ล้านดอลลาร์สหรัฐ) และจะนำเกณฑ์ใหม่มาใช้แทน โดยหนึ่งในเกณฑ์ดังกล่าวคือ หุ้นที่มีผู้ถือหุ้นไม่เกิน 10 ราย ถือครองหุ้นรวมกันอย่างน้อย 92.5% ของจำนวนหุ้นทั้งหมด
นอกจากนี้ ตลาดหลักทรัพย์จะยกเลิกการใช้ตัวชี้วัดที่เรียกว่า Price Impact Ratio ซึ่งเป็นอัตราส่วนที่ใช้วัดขนาดการเปลี่ยนแปลงของราคาหุ้นเมื่อเทียบกับปริมาณการซื้อขาย โดยตัวชี้วัดดังกล่าวเคยเป็นหนึ่งในปัจจัยในการพิจารณานำหุ้นเข้าสู่รายชื่อหุ้นที่มีการกระจุกตัวของผู้ถือหุ้นในระดับสูง
นายเจฟฟรีย์ เฮนดริก ประธานเจ้าหน้าที่บริหารตลาดหลักทรัพย์อินโดนีเซีย ประกาศมาตรการดังกล่าวเมื่อวานนี้ และเป็นมาตรการล่าสุดที่ตลาดหลักทรัพย์และรัฐบาลอินโดนีเซียนำมาใช้เพื่อหลีกเลี่ยงการถูก MSCI ปรับลดสถานะตลาดหุ้นอินโดนีเซียลงถึงสองระดับ (Double Downgrade) หลังจาก MSCI ได้ออกมาเตือนเมื่อเดือนที่แล้วเกี่ยวกับความกังวลเรื่องโครงสร้างการถือครองหุ้นที่ขาดความโปร่งใส และการฮั๊วการซื้อขายหุ้นในตลาด
ทั้งนี้ MSCI ขู่ว่าจะปรับลดสถานะตลาดหุ้นอินโดนีเซียจากปัจจุบันอยู่ที่ ตลาดเกิดใหม่ หรือ Emerging Markets ลงสู่ระดับ Standalone Markets ซึ่งจะมีสถานะต่ำกว่า ตลาดชายขอบ หรือ Frontier Markets
หุ้นจำนวน 300 ตัวที่จะถูกนำเข้าไปในรายชื่อหุ้นที่มีการกระจุกตัวของผู้ถือหุ้นในระดับสูง คิดเป็นมูลค่าประมาณ 6.16% ของมูลค่าหลักทรัพย์ตามราคาตลาดทั้งหมดของดัชนี JCI โดยหุ้น 300 ตัวดังกล่าวจะถูกนำไปรวมกับหุ้น 83 ตัวที่อยู่ในรายชื่อดังกล่าวอยู่ก่อนแล้ว
บริษัทที่ถูกจัดอยู่ในรายชื่อหุ้นที่มีการกระจุกตัวของผู้ถือหุ้นในระดับสูง จะถูกถอดออกจากทั้งดัชนี MSCI และดัชนี JCI โดยบริษัทและผู้ถือหุ้นจะต้องขายหุ้นให้แก่ประชาชนทั่วไปผ่านการซื้อขายในตลาดหลักทรัพย์ตามปกติ (Regular Market) เพื่อเพิ่ม Free Float ขั้นต่ำเป็น 15% จึงจะสามารถนำบริษัทออกจากรายชื่อดังกล่าวได้
ซิตี้กรุ๊ประบุว่า มาตรการต่าง ๆ ที่ทางการอินโดนีเซียดำเนินการในช่วงที่ผ่านมา ถือว่าอยู่ในระดับที่น่าพอใจ แต่ยังจำเป็นต้องดำเนินมาตรการเพิ่มเติม เพื่อหลีกเลี่ยงการถูกปรับลดสถานะจาก MSCI
มาตรการเหล่านี้เกิดขึ้นในช่วงเวลาที่อินโดนีเซียเผชิญกับสถานการณ์ที่มีความเร่งด่วนมากขึ้น เนื่องจากนักลงทุนต่างชาติได้พากันถอนเงินลงทุนออกจากตลาดหุ้นอินโดนีเซียอย่างต่อเนื่องเป็นเวลาหลายเดือน ขณะที่ดัชนี JCI ทรุดตัวลงมากกว่า 40% นับตั้งแต่ต้นปี 2569 ส่งผลให้ตลาดหุ้นอินโดนีเซียกลายเป็นตลาดหุ้นที่ให้ผลตอบแทนย่ำแย่ที่สุดในโลกในปีนี้
โดย ก้องเกียรติ กอวีรกิติ